DMCA.com Protection Status

Cách tính chỉ số EPS? Hiểu thế nào cho đúng về chỉ số EPS!

chi-so-eps

Trong bài viết trước tôi đã giới thiệu cho các bạn một chỉ số quan trọng là chỉ số P/E. Giá cổ phiếu chia cho lãi cơ bản trên mỗi cổ phiếu (EPS). Vậy chúng ta cần hiểu rằng EPS là gì? Khi chúng ta tính được chỉ số P/E của HPG là 10 lần và HSG là 13 lần trong một ví dụ mà tôi đã viết trong bài nói về chỉ số P/E.

Link bài viết đây: https://cuonguit.com/danh-gia-co-phieu-dat-hay-re-tren-thi-truong-chung-khoan/
Và trong bài viết ngày hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu cụ thể chỉ số EPS! Cách tính chỉ số EPS này như thế nào? Và quan trọng nhất là chúng ta sẽ lấy chỉ số EPS này ở đâu? Và chúng ta hiểu như thế nào về chỉ số EPS này?
doc-bang-gia-thi-truong-chung-khoang
Lãi cơ bản trên mỗi cổ phiếu về nguyên tắc căn bản được tính theo công thức lãi của doanh nghiệp chia cho số lượng cổ phiếu đang lưu hành. Thế nhưng công thức chuẩn của chúng ta được quy định bởi thông tư số 200. Tức là được quy định dựa trên chế độ kế toán Việt Nam hoặc chuẩn mực kế toán số 30 về lãi cơ bản trên mỗi cổ phiếu. Và nó được tính như sau: EPS = ( Lợi nhuận/lỗ phân bổ cho cổ đông sở hữu cổ phiếu phổ thông – số trích quỹ, khen thưởng, phúc lợi ) / Số bình quân gia quyền của cổ phiếu phổ thông đang lưu hành trong kỳ.
  • Lợi nhuận/lỗ phân bổ cho cổ đông sở hữu cổ phiếu phổ thông nghĩa là phần lãi dành cho chúng ta với tư cách là người mua và sở hữu những cổ phiếu phổ thông ở trên thị trường.
  • Số trích quỹ, khen thưởng, phúc lợi: Trên báo cáo kết quả kinh doanh chúng ta sẽ thấy có lợi nhuận hoặc lỗ nhưng chúng ta phải trừ đi số trích quỹ, khen thưởng, phúc lợi. Bởi phần này được lấy từ túi của chúng ta với tư cách là cổ đông và thưởng cho các cán bộ, công nhân viên, viên chức của doanh nghiệp. Quỹ này sẽ trích một phần lợi nhuận của cổ đông để khen thưởng phúc lợi cho cán bộ, công nhân viên.
Và đây là công thức theo văn bản chính quy và theo các tiêu chuẩn của kế toán một cách chính thức. 
Câu chuyện đặt ra là chúng ta sẽ lấy các dữ liệu này ở đâu? Và chúng ta sẽ hiểu các con số này như thế nào? Chúng ta có thể tìm thấy các con số này ở bất kỳ một báo cáo tài chính của doanh nghiệp nào. Tôi sẽ lấy ví dụ trong bctc sau đây của Vinamilk, công ty cổ phần sữa Việt Nam và công ty con.
bctc-vnm
Và nếu bạn là một nhà đầu tư mới sẽ gặp phải vấn đề là sẽ không biết đọc bctc công ty mẹ hay bctc hợp nhất? Thì một lưu ý là các bạn phải đọc bctc hợp nhất. 
Trên đây là bctc hợp nhất của VNM cho năm kết thúc ngày 31 tháng 12 năm 2020. Đây là báo cáo năm gần nhất. Trên đây chúng ta sẽ thấy lợi nhuận sau thuế hợp nhất của công ty dòng số 60 là 11.235 tỷ cho năm 2020. Và lãi cơ bản trên cổ phiếu, đây là con số mà chúng ta đang quan tâm: 4.770đ cho một cổ phiếu. 
Ở đây chúng ta phải quan tâm phần lợi nhuận mà công ty có được là 11.235 tỷ này. Nhưng phần lợi nhuận dành cho chúng ta với tư cách là những người mua và sở hữu cổ phiếu. Tức là những người mua cổ phiếu phổ thông hay phân bổ cho chủ sở hữu công ty chỉ có 11.098 tỷ. Và việc tính lãi cơ bản trên mỗi cổ phiếu phải lấy từ phần lợi nhuận dành cho chủ sở hữu của công ty. Tức là dành cho những cổ đông phổ thông của công ty không bao gồm lợi ích của các cổ đông không kiểm soát và ở đây là 11.098 tỷ. 
Như vậy, khi chúng ta đọc bctc thì chúng ta phải nhớ một điều là chúng ta sẽ không lấy lợi nhuận sau thuế thu nhập. Mà chúng ta phải lấy lợi nhuận dành cho chủ sở hữu công ty là 11.098. Và con số này là con số dùng để tính lãi cơ bản trên mỗi cổ phiếu. 
Thế thì tính chi tiết như thế nào, trên bctc có thuyết minh luôn cho chúng ta. Chúng ta có thể xem trong phần thuyết minh bctc.
Và dưới đây là thuyết minh cụ thể của VNM.
bctc-vnm-1
Chúng ta có thể thấy con số lợi nhuận dành cho cổ đông là 11.098 tỷ trừ đi quỹ khen thưởng và phúc lợi là 1.131 tỷ. Còn lại phần lợi nhuận dành cho chúng ta là 9.967 tỷ. Và theo công thức tính EPS, con số ở phần mẫu số: Số bình quân gia quyền và nó được tính như thế nào?
Chúng ta có thể hình dung như thế này: Trong một năm thì số lượng cổ phiếu phổ thông sẽ biến đổi. Ví dụ như công ty phát hành thêm cổ phiếu phổ thông trong năm. 
Trong ví dụ trên chúng ta có thể thấy số lượng cổ phiếu phổ thông đầu năm là 1.741.377.694 cổ phiếu. Và số lượng cổ phiếu phát hành thêm là 348.273.880 cổ phiếu. Và số lượng cổ phiếu bình quân là 2.089.651.574 cổ phiếu. 
Và chúng ta có thêm 1 dữ kiện quan trọng nữa là tại ngày 31/12/2020 Tập đoàn không có các cổ phiếu tiềm năng suy giảm lãi trên cổ phiếu. 
Nhìn vào các con số này chúng ta có thể dễ dàng tính được chỉ số lãi cơ bản trên mỗi cổ phiếu của VNM. Và trình bày nó trên báo cáo kết quả kinh doanh của VNM.
bang-gia-dien-tu
Tiếp theo chúng ta sẽ tìm hiểu thêm một khái niệm quan trọng nữa là lãi suy giảm? Tại sao là lãi suy giảm? Công thức lãi suy giảm trên mỗi cổ phiếu gần giống như công thức của EPS nhưng mẫu số sẽ phải cộng thêm “ Số lượng cổ phiếu dự kiến phát hành thêm trong kỳ”.
Lãi suy giảm trên cổ phiếu = ( Lợi nhuận/lỗ phân bổ cho cổ đông sở hữu cổ phiếu phổ thông – số trích quỹ, khen thưởng, phúc lợi ) / Số bình quân gia quyền của cổ phiếu phổ thông đang lưu hành trong kỳ + Số lượng cổ phiếu dự kiến phát hành thêm trong kỳ).
Chúng ta có thể hiểu như thế này: Giả sử chúng ta có 1 tỷ cổ phiếu và chúng ta sẽ dự kiến phát hành thêm 300 triệu cổ phiếu trong tương lai. Thì con số 300 triệu này là con số trong tương lai và lãi cơ bản nó có thể suy giảm xuống nếu như tử số vẫn được giữ nguyên. Và tất nhiên lãi cơ bản cổ phiếu trong tương lai có thể suy giảm. Tiếng anh gọi chỉ số này là Diluted EPS. Để chúng ta có cách nhìn dự kiến trong tương lai, bởi vì bản chất của chúng ta là đầu tư cổ phiếu dựa trên kỳ vọng vào tương lai. 
chung-khoan-1
Trong thời gian vừa qua trên các diễn đàn, báo chí hay các cộng đồng tài chính. Người ta nói rất nhiều về chỉ số P/E của thị trường VN là bao nhiêu? Có người nói là 18 lần, 18,5 lần theo con số thống kê. Thì con số này rõ ràng không cao so với các quốc gia khác. Nhưng chúng ta phải nhìn thấy một điều rằng: Với mặt bằng nền giá rẻ ở thị trường Việt Nam hiện tại. Và dự kiến EPS trong tương lai sẽ tăng nhờ vào lợi nhuận của các doanh nghiệp tăng lên. Và một điều đặc biệt chúng ta cần chú ý là: trong 6 tháng đầu năm nay, tranh thủ thị trường chứng khoán tăng trưởng mạnh, các công ty niêm yết trên sàn liên tục phát hành thêm một lượng cổ phiếu rất lớn nhằm thu hút vốn về. Từ đó chúng ta có thể biết được lãi suy giảm cổ phiếu trong tương lai sẽ bị ảnh hưởng. Mà khi lãi suy giảm trong tương lai giảm sẽ ảnh hưởng đến chỉ số P/E của chúng ta. Sẽ làm cho P/E tăng lên. Định giá của thị trường sẽ tăng lên. Đó là những điều tôi muốn chia sẻ trong bài viết ngày hôm nay. Hy vọng sẽ giúp ích nhiều cho các bạn. Chúc các bạn đầu tư thành công. 
Note: Nếu chưa có tài khoản chứng khoán tại các công ty chứng khoán. Các bạn có thể đăng ký online trực tiếp tại công ty chứng khoán SSI qua đường link sau: https://www.ssi.com.vn/khach-hang-ca-nhan/mo-tai-khoan Hoặc có thể đăng ký online tại công ty chứng khoán VPS qua đường link sau: https://openaccount.vps.com.vn/

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *